Αναλύοντας τον Νίκο Πορτοκάλογλου

Πήγα την Πρωτομαγιά στη συναυλία του Νίκου Πορτοκάλογλου στην Πλατεία. Έχω ξαναγράψει γι’ αυτόν και το υπέροχο «Μουσικό Κουτί» του σε παλιότερο editorial μου. Και γιατί είναι ένας ταλαντούχος Νεοσμυρνιώτης και γιατί έχει εξελιχθεί με τα χρόνια σε έναν πολύ ουσιαστικό καλλιτέχνη. Κυρίως όμως γιατί είναι ένας άνθρωπος που νιώθω πως έχουμε φτάσει σε παρόμοια συμπεράσματα για το νόημα της ζωής.

Δεν θα σας κρύψω πως βούρκωσα 2-3 φορές όσο τον άκουγα, δίχως λόγο, έτσι απλά, γιατί η μουσική φτάνει στα βάθη την ψυχής και την αναμοχλεύει, και μεταφέρεσαι μαγικά σε άλλες εποχές… όταν ακόμα όλα έμοιαζαν εφικτά.

Θα αφήσω όμως τους στίχους του να μιλήσουν γι’ αυτόν και την φιλοσοφία του.

Στίχοι που κάνουν κύκλους, κρύβονται και αναδύονται ξανά και ξανά μες στα τραγούδια του.

Ο Νίκος Πορτοκάλογλου αναζητά με πάθος το πιο βαθύ μας κίνητρο:

«Ποιο σκοτεινό φεγγάρι, ποια δίψα, ποια φωτιά, ποια τρέλα, ποια ζάλη απόψε σε οδηγά;»

Και μας μιλά για το δικό του βαθύ κίνητρο:

«Από πείσμα και τρέλα θα ζω στην έρημη χώρα ώσπου νά 'βρω νερό...  γιατί ανήκω εδώ.»

Το ταξίδι είναι πρώτα απ’ όλα μέσα στον εαυτό σου:

«Μην ψάχνεις πια αλλού, αφού το ξέρεις ήδη: εδώ είναι το ταξίδι.»

«Ό,τι είσαι κι ό,τι αξίζεις να στο πάρουν δε μπορούν.»

Ανασκοπεί και επανεξετάζει αυτό το ταξίδι:

«Τι έχει μείνει απ' τη φωτιά κάτω από τόνους σκόνη;

Ποιος παίζει ακόμα, ποιος χρωστά και ποιος κοιτά ψηλά;»

Φλερτάρει με τον Νίτσε:

«Γιατί ό,τι δεν σε σκοτώνει, σε κάνει πιο δυνατό.»

Ο Νίκος Πορτοκάλογλου ζει σαν το παιδί του Ηράκλειτου που παίζει για τη χαρά του παιχνιδιού:

«Μα η φιλία είναι φιλία,

θέλει παιχνίδι και ταξίδι κι αλητεία,

θέλει ξενύχτι κι αμπελοφιλοσοφία,

θέλει τέχνη και θυσία,

καβγάδες, μπελάδες και παιδικά αστεία.»

Όμως πάνω απ’ όλα πιστεύει στην αγάπη:

«Ένα αστείο χαζό εγώ χωρίς εσένα.»

«Τα είχα όλα μια φορά μα ήθελα παραπάνω. Τι να τα κάνω τώρα πια απόψε που σε χάνω;»

«Ελευθερία χωρίς αγάπη, φως μου, είναι ποτάμι χωρίς νερό.»

Ο ίδιος μας είπε στη συναυλία:

«Τα ‘Ψέματα’ τα έγραψα εδώ στη Νέα Σμύρνη. Ήμουν φουλ ερωτευμένος με ένα κορίτσι που με εγκατέλειψε. Της έγραψα το τραγούδι αυτό, το άκουσε, με βρήκε, της έκανα πρόταση γάμου και με παντρεύτηκε. Είναι ένα τραγούδι χωρισμού, μια ιστορία που από χωρισμό κατέληξε σε γάμο όπως στις ελληνικές ταινίες».

Και καταλήγει στην ίδια παραδοχή με τον Καβάφη:

«Δεν είναι η δόξα, δεν είναι τα λεφτά, είναι του δρόμου η χαρά. Δεν είναι τίποτα απ’ όλα κι είναι όλ’ αυτά.»

«Είναι η δίψα για καθαρό ουρανό. Για ουρανό που χρώματα αλλάζει και σαν ποτάμι μοιάζει, σαν νερό...»

Αλεξία Ηλιάδου